على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

194

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

كرد او را . و ازرى باخيه : عيب‌ناك كرد برادر خود را . و افگند بر وى عيب را و يا امرى را كه ارادهء تلبيس او بدان دارد . و ازرى بالامر . خوار داشت آن كار را و حقير شمرد آن را . ازراد ( azr d ) ع . ج زرد . ازرار ( azr r ) ع . ج زرّ . ازرار ( ezr r ) م . ع . دم فرو بردن ملخ به زمين تا تخم نهد . ازراع ( ezr ' ) م . ع . ازرع الزرع ازراعا : فراز شد زراعت . و ازرع الناس : قدرت يافتند مردم بر زراعت . ازراف ( ezr f ) م . ع . ازرف ازرافا : زرافه خريد . و ازرفت الناقة : بشتافت آن ماده شتر . و ازرفتها انا : برانگيختم آن را و شتابانيدم ( لازم و متعدى ) . و ازرف الرجل : پيش درآمد آن مرد . ازراق ( ezr q ) م . ع . ازرقت عينه : برگرديد چشم او و ظاهر شد سپيدى آن چشم . و ازرقت الناقة حملها : سپس انداخت آن ماده شتر . بار خود را . ازرام ( ezr m ) م . ع . ازرمه ازراما : قطع كرد كميز را بر وى . و ازرم كلامه : قطع كرد سخن را بر او . الحديث : لا تزرموا ابنى - يعنى الحسن بن على عليه السلام - اى لا تقطعوا عليه بوله . ازرباب ( ezreb b ) م . ع . ازرب النبت ازربابا : زرد شد آن گياه . و يا اسمر گرديد . ازرة ( ezrat ) ا . ع . هيئت ازراپوش يق ائتزرازرة حسنة . ازرق ( azraq ) ا خ . پ . خط چهارم از هفت خط جام‌جم . ازرق ( azraq ) ص . ع . گربه چشم و نابينا . ج : زرق . قوله تعالى : يَوْمَئِذٍ زُرْقاً اى عميا . و نيلگون و كبود . و آب صاف . و نصل ازرق : پيكان نيك صاف . ازرق ( azraq ) ا خ . ع . نام پدر نافع كه گروه ازارقه از خوارج منسوبند به او يعنى به نافع الازرق . ازرقاق ( ezreq q ) م . ع . كبود شدن چشم . و صاف گرديدن پيكان و سنان . و ازرقت عينه : برگرديد چشم او و ظاهر شد سپيدى آن . ازرق‌پوش ( azraq - powc ) ص . پ . كبودپوش . ازرك ( azarek ) ا . پ . بز و معز . ازرم ( azarm ) ا . پ . شرم و حيا و آزرم . و عدل و داد . مر . آزرم . ازرم ( azram ) ا . پ . زين‌پوش . ازرم ( azram ) ا . ع . گربه و سنوّر . ازرميدخت ( azarmidoxt ) ا خ . پ . مر . آذرميدخت . ازرنقاف ( ezrenq f ) ا . ع . ازرنقف ازرنقافا : بشتافت . ازرنگ ( azrang ) ا . پ . خيار بادرنگ و آزرنگ . ازريقاق ( ezriq q ) م . ع . مر . ازرقاق . ازرئمام ( ezre'm m ) م . ع . زاده شدن . بچه . و ترنجيده و گرفته شدن . و ازرام بوله : منقطع شد كميز او و بايستاد . ازر ( azar ) ا . ع . مجلس پر . و جماعت بسيار . و پرى مجلس و تنگى آن . و حسابى از سير ماه و آن فصولى است كه داخل ماهها و سالها مىباشد . ازش ( azac ) پ . يعنى از او . ازط ( azatt ) ص . ع . مرد كج زنخ . و هموار روى و كوسه . ازعاج ( ez ' j ) م . ع . ازعجه ازعاجا : از جاى بركند آن را و بىآرام ساخت . ازعاف ( ez ' f ) م . ع . ازعفه : برجاى كشت او را . و نيز ازعاف : خسته را كشتن يق ازعف عليه اذا اجهز . ازعاق ( ez ' q ) م . ع . ازعقه ازعاقا : ترسانيد آن را و ازعق القدر : بسيار نمك . كرد ديگ را . و نيز ازعاق : زمين كندن . و بناگاه بر آب شور رسيدن يق ازعقوا اذا حفروا فهجموا على ماء زعاق . و شتاب رفتن . ازعال ( ez ' l ) م . ع . ازعله ازعالا : به نشاط آورد او را . و ازعله من مكانه : بركند آن را از جاى خود . ازعام ( ez ' m ) م . ع . ازعم ازعاما : اميدوار كرد و آزمند نمود . و فرمان‌بردارى كرد او را . و ازعم الامر : دست داد كار . و ازعم اللبن : خوش شدن گرفت شير . و ازعمت الارض : برآمد اول روئيدگى آن زمين . ازعب ( az'ab ) ص . ع . ناكس كوتاه بالا و زشت هيئت فربه . ج : زعب . ازعر ( az'ar ) ص . ع . تنك‌موى . ج : زعر . و موى پريشان و تنك . ازعر ( az'ar ) ا . ع . جاى كم‌علف . ازعرار ( ez'er r ) م . ع . ازعر الشعر ازعرارا : كم شد موى و پراكنده گرديد . ازعكى ( az'akiy ) ص . ع . كوتاه بالاى ناكس . ازعيرار ( ez'ir r ) م . ع . ازعار الشعر ازعيرارا : كم شد موى . و پريشان گرديد . ازعيل ( ez'il ) ا . ع . شادمان . ازغ ( azq ) ا . پ . شاخهء بريده شدهء از